زمان تقریبی مطالعه: 3 دقیقه
 

امیل بنونیست





بنونیست، امیل، شرق‌شناس سرشناس فرانسوی (۱۹۰۲ـ ۱۹۷۶) می‌باشد.


۱ - برجسته‌ترین دانش‌پژوه



او در زمینه‌های مختلف ایران‌شناسی، در حیطه زبان‌شناسی و نیز تتبّعات هند‌و‌اروپایی  یکی از برجسته‌ترین دانش‌پژوهان عصر ماست.
در میان مستشرقان و ایران‌شناسان مشهوری چون آنکتیل دوپرون ، ژول مول ، جیمز دارمستتر ، آنتوان میّه و ژان دومناش ، شاید بتوان گفت که امیل بنونیست به علت عمق و وسعت آگاهی‌هایش، به کار بستن شیوه درست تحقیق در بررسی‌هایش، احاطه و تبحّرش در انواع پژوهش‌های ایران‌شناسی و کلاًّ به علت خدماتش در شناساندن هرچه بهتر فرهنگ و تمدن ایرانی، بی تردید سرآمد آنان به شمار می‌آید.

۲ - استاد



وی در مکتب شرق‌شناسی فرانسوی که دارای ویژگی ممتاز خود است، پرورش یافت و یکی از شاگردان ممتاز آنتوان میّه ـ از بنیانگذاران زبان‌شناسی نوین و فقه‌اللّغة تطبیقی هندواروپایی ـ بود.

۳ - اولین اثر



وی کتاب استاد خود را تحت عنوان «دستور زبان فارسی باستان» در ۱۳۱۰ ش /۱۹۳۱ ویرایش و با افزودن مطالب جدید دوباره منتشر کرد.

۴ - تدریس



بنونیست در ۱۳۱۶ ش /۱۹۲۷ جانشین میّه در مدرسه مطالعات عالی (وابسته به سور بن)، و در ۱۳۱۶ ش/ ۱۹۳۷ جانشین وی در کولژ دوفرانس شد و تا ۱۹۶۹ در این دو مدرسه عالی به تدریس زبان‌های ایرانی، زبان‌شناسی و دستور تاریخی زبان‌های هندواروپایی پرداخت.

۵ - تعداد اثر



وی از آغاز فعالیت‌های علمی خود تا چندسال پیش از پایان عمرش که به علت بیماری مجبور به ترک تدریس و تحقیق شد، هجده کتاب و ۵۹۱ مقاله و نقد و ارزیابی کتاب نوشت.

۶ - مهم‌ترین تالیفات



مهم‌ترین تألیفات او درباره زبان‌های ایرانی (شامل زبان‌های ایرانی باستان و میانه و نیز زبان‌ها و گویش‌های ایرانی نو) و مسائل مختلف ایران‌‌شناسی عبارت است از:
«طرح دستور زبان سغدی» (۱۳۰۸ ش /۱۹۲۹) با مشارکت گوتیو؛ دین ایرانی بر پایه متن‌های یونانی (۱۳۱۳ ش /۱۹۲۹، به فارسی ترجمه شده است)؛ «ورتره و ورثرغنه» (۱۳۱۳ ش /۱۹۳۴) که تحقیقی است درباره اسطوره‌شناسی هندوایرانی، با مشارکت رنو؛ «مصادر اوستایی» (۱۳۱۴ ش /۱۹۳۵)؛ «مُغ‌ها در ایران باستان» (۱۳۱۷ ش/ ۱۹۳۸)؛ «متون سغدی» (۱۳۱۹ش /۱۹۴۰)؛ «تحقیقاتی درباره زبان آسی» (۱۳۳۸ش/ ۱۹۵۹)؛ «عناوین و اسامی خاص در زبان‌های ایرانی باستان» (۱۳۴۵ ش/ ۱۹۶۶).

۷ - موضوع مقالات



موضوع اغلب مقالات بنونیست، جنبه‌های مختلف فرهنگ، تمدّن، ادیان و زبان‌های ایرانی و شامل تحقیقاتی است درباره آثار بازمانده فارسی میانه، وزن اشعار پهلوی، مباحث دستور زبان اوستایی، بررسی اصطلاحات و واژه‌های فارسی باستان و اوستایی، تحقیقات ریشه شناختی در زبان‌های مختلف ایرانی، پژوهش درباره ادیان ایرانی ( زردشتی ، مانوی ، زروانی )، مسائل جامعه‌شناسی و طبقات اجتماعی در ایران باستان، پزشکی در ایران باستان، واژه‌ها و اصطلاحات دخیلِ ایرانی در زبان ارمنی ، تحقیق درباره متون سغدی، واج‌شناسی زبان‌های ایرانی باستان و جز این‌ها.

۸ - آثار فقه‌اللّغة هندواروپایی



برخی از آثار مهم بنونیست درباره فقه‌اللّغة هندواروپایی عبارت است از: «مبانی ساخت نام‌ها در زبان‌های هندواروپایی» (۱۳۱۴ ش /۱۹۳۵)؛ «اسم عامل و اسم مصدر در زبان‌های هندواروپایی» (۱۳۲۷ ش /۱۹۴۸)؛ «زبان هیتی و زبان‌های هندواروپایی» (۱۳۴۱ ش /۱۹۶۲)؛ و «واژگان نهادهای هندواروپایی» (۱۳۴۸ ش /۱۹۶۹).

۹ - اهمیت آثار بنونیست



همه آثار بنونیست از لحاظ روش تحقیق، عرضه مطالب دست اول، استنتاجات منطقی، پرهیز از اطناب و فضل‌نمایی و مشکل‌نویسی، آن‌چنان محقّقانه و شیوا نوشته شده که اغلب آن‌ها امروزه به صورت مراجع برجسته و معتبر درآمده‌اند.

۱۰ - منبع


دانشنامه جهان اسلام، بنیاد دائرة المعارف اسلامی، برگرفته از مقاله «امیل بنونیست»، شماره۱۹۳۹.    


رده‌های این صفحه : تراجم | خاور شناسان




آخرین نظرات
کلیه حقوق این تارنما متعلق به فرا دانشنامه ویکی بین است.